VERSLAG van de
S.V. van 11 mei 2026 met als spreker prof. Hendrik Vos : open vergadering onder het
motto ‘Rotary meets Friends’ – Hotel Serwir
Wat voorafging : Lode Smet laat
zijn hond uit en loopt in de Gentse straten de Gentse prof Hendrik Vos tegen
het lijf, die hij prompt vastklampt en kan overreden tot het brengen van een voordracht voor onze Rotaryclub. En aldus
geschiedde : op 11 mei bezetten 72 (!) geïnteresseerden de stoelen van Hotel
Serwir om na het diner een vol uur geboeid aan de lippen te hangen van de
bevlogen Europa-expert met de warrige haardos.
We krijgen een politieke masterclass
voorgeschoteld over de historische achtergrond van het groeiproces tot de
Europese Unie, vanaf de eerste voorloper : de Europese Gemeenschap van Kolen en
Staal (‘EGKS’). Aan de grondslag hiervan ligt de Franse minister van
Buitenlandse Zaken Robert Schuman : de man was in 1886 geboren in
Elzas-Lotharingen als Duitser en had aldus in WO-I tegen Frankrijk gevochten;
toen in 1919 zijn geboortestreek werd overgeheveld naar Frankrijk ging hij de
Franse nationale politiek in. Na WO-II (waarbij hij in het verzet ging tegen de
Duitse bezetter) vatte hij in 1950 het plan op om via een verdrag een Europese
organisatie op te richten teneinde nieuwe oorlogen tussen de erfvijanden
Frankrijk en Duitsland te voorkomen. Dit plan kreeg slaagkans door het fiat van
de West-Duitse bondskanselier Konrad Audenauer, door de mede-toetreding van
Italië en de drie Benelux-landen (middels het Verdrag van Parijs in 1951) en
door de “beperking” in de beginfase tot de zware industrieën (kolen en staal)
die onder het gezag werden geplaatst van een gemeenschappelijke Hoge
Autoriteit, waarvan Schuman’s mede-stander de Franse zakenman Jean Monnet in
1952 de eerste voorzitter werd.
Op heldere en bevattelijke manier
wordt het vervolg geschetst, met in 1957 de oprichting van de Europese
Economische Gemeenschap (‘EEG’) middels het Verdrag van Rome, waardoor een
gemeenschappelijke markt werd gecreëerd met grote aandacht voor een gemeenschappelijk
landbouwbeleid en waarin in 1967 de EGKS als geheel opging.
Dankzij de breeddenkende verbroederings-envergure
van president Mitterand en bondskanselier Kohl werd in 1992 middels het Verdrag
van Maastricht de Europese Gemeenschap omgezet in een volledige Monetaire en
Economische Unie met de invoering, 10 jaar later (per 1 januari 2002) en
aanvankelijk in twaalf lidstaten, van de euro als gemeenschappelijke munt en
betaalmiddel. In 2004 volgde dan, in uitvoering van het Verdrag van Nice van
2001, de grote uitbreiding van het aantal EU-landen, met nadien een verdere gestage
toename op basis van het Verdrag van Lissabon van 2007, zodat er momenteel – na
de Brexit – 27 landen deel uitmaken van de Europese Unie, terwijl er nog een
9-tal kandidaat-EU-lidstaten aan de poort staan te trappelen. Na een welgemeend
applaus beantwoordt de spreker nog vragen, waarbij enigszins badinerend een
verband wordt gesuggereerd tussen de verhoopte zaligverklaring van Robert
Schuman en het zwaar verkeersongeval dat Hendrik Vos in Waasmunster is
overkomen en dat hij wonderwel zonder erg overleefd heeft, maar omdat hij
tijdens het ongevalsgebeuren niet aan Robert Schuman aan het denken was, heeft
een college van kardinalen dat niet willen aanzien als een “mirakel” … En
daarmee was de tijd helaas te kort om nog te kunnen ingaan op de actuele geopolitieke
kwesties, zodat sommigen toch nog met dàt hongertje huiswaarts zijn gekeerd.
Maar de prof heeft toegezegd nog wel een keer te willen weerkeren voor een
actualiserend vervolg, weliswaar niet te aanzien als een tweede zittijd want nu
is hij al cum laude geslaagd !
Uw verslaggever ad hoc – Bruno.
